Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada tadımda no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren koku ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla demektir hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine dayandırır. Sonucu o anda kaydetmek gerekir, zira hafıza kısa sürede kaybolur. Her çubuğu birkaç kez denemek yanılmayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda ince notalar kolayca gözden kaybolur. Yoğunluk kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; sadece gücü anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve kriterleri önceden belirlemek işin temeli sayılır. Kriter netleşince her çubuk aynı terazide tartılır böylece yorumlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme esnasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda kalırsa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz ayrıca baştan davranıp sonuç çıkarmak sık görülen bir yanlıştır. Başlangıç bölümde tat çoğunlukla yumuşak ve net gelir tabii ki bu sıralama her üründe birebir geçerli olmayabilir. Tadımda no. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer zira asıl tat çoğu zaman bu kısımda gizlidir. İkinci evrede yoğunluk çoğu zaman zirveye yaklaşır ve tonlar koyulaşır hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten edinilen izlenim eksik olur. Romeo y julieta petit churchills benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu sebeple sakin gitmek ödüllendirir. Sonlara doğru ısı yükseldiğinden sertçe tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınmış yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir not yazmak daha adil sonuç sağlar. Evrelerin geçişi genellikle net olmaz, o nedenle yaklaşık olarak üçe bölmek işinizi görür. Geçişleri fark etmek için nefes sıklığını sabit tutmak önemlidir. Çok sık çekmek sıcaklığı artırır hem de tadı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha okunur kılar mutlaka aynı ışık ve sessiz bir köşe seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir skala çoğu tadımcı için işe yarar bu da tadım notlarını kişiden kişiye daha tutarlı yapar. Bir belli belirsiz aromayı, beş de damakta baskın duran yoğun notayı gösterir böylece odak bölünmez ve not kalitesi yükselir. On beş dakikalık puro benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt puanlarda kalır ve ileride bakıldığında neyi düşündüğünüz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki ayrı not çıkarabilir. Puanı yazmadan önce birkaç çekiş almak şarttır diğer taraftan yarım puanlar yazmak gereksiz bir yük getirir. Skalayı her tadımda değiştirmemek karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası en çok kullanılan değerdir, çünkü ılımlı aromalar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki puanlar gerçekten belirgin hâllerde verilmelidir. Böylece not defteri anlamlı olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını ve yoğunluğunu doğrudan değiştirir bu nedenle kül çizgisinin düzgün gitmesini da izlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla baharatlı tonlar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda ısı birikimi belirgin biçimde çabuktur. Romeo y julieta petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz yanma temposu de tadı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda çekiş daha yavaş akar ve notalar daha geç belirir hem de bu çabukluk tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler kül oluşumu dengesizse yorum kısmına yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha ayrıntılı kılar fakat şiddetini düşürmez tersine kalın çubukta duman daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden çapı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Değişik çaplarda iki çubuğu aynı günde tadarken ilk olarak dar çaplıyı ardından geniş çaplıyı seçmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat ince olanın tadını bastırmaz. Aradaki ara zamanı yaklaşık yarım saat olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Lezzet iki kanaldan algılanır: damaktaki his ve burnun duyduğu koku oysa ikisi birbirini tamamlar fakat aynı şey değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak adına bu iki kanalı ayrı ayrı yazmak iyi olur bu fark ilk bakışta önemsiz gelse de yorumları epey etkiler. Dumanı dudaktan bırakırken burundan yavaşça bırakmak retrohale yöntemidir örneğin hafif bir soluk aromayı çok geniş açar. Short churchills gibi kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net gösterir ayrıca burun tıkalıyken denenen değerlendirmeler güvenilir sayılmaz. Short sports gibi ince bir çubuk de kuru tonu daha hızlı bırakır hızlı bir nefes de ince notaları siler. Yoğunluk dilde düşük fakat burunda belirgin olabilir aynı şekilde ağır bir yemekten sonra algı azalır. Bu iki notu karşılaştırmak öğretici olur; Bu iki notu ayrı yazmak kafa karışıklığını giderir. Acemi tadımcılar için ilk adımda burundan algılanan notalara bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil kısmı de detay göstermeye başlar. Farklı aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak algıyı keskinleştirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız yorulduğunda yoğunluk olduğundan zayıf hissedilir üstelik yemek aralarında tadım yapıyorsanız bu önlem iyice önem kazanır. Bu yüzden her çubuktan önce ılık su içmek yararlı olur bu basit önlem yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi mümkün kılar. Geniş çaplı puro kutusu gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda yeterlidir çünkü doymuş bir damak en belirgin notayı dahi silik gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları bastırır ayrıca buzlu içecekler damağı uyuşturur ve tat hissini azaltır. Romeo y julieta puritos puro benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha temiz görünür o nedenle hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak kıyası korur gerçekten yoğun şekerli içecekten sonra baharatlı notalar olduğundan güçlü görünür. Doyduktan hemen sonra tadım yapmak önerilmez. Kahve ve su dışında sade çay de düşünülebilir; asıl mesele seçimin sade kalmasıdır. Damak tazelendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle girişilen değerlendirme çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Küçük çubuk ölçüsünde yanış hızlı olduğundan yoğunluk değişimi daha az bir aralıkta kalır ayrıca ilk izlenim bu ölçülerde hızla kaybolabilir. Bu yüzden başlangıç ve son çekişler arasındaki farkı görmek daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü uzun bir puroya oranla daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo aroma profili benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve yoğunluğu gözlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Romeo julieta 20 mini benzeri mini ölçü ise sedir notasını çabucak gösterip biter zira değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Kutu aroması başlangıçtaki ilk izlenimi belirler dolayısıyla yazmayı yanış sürerken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı kaydetmek iyidir. Ölçü kısaldıkça aroma katmanı azalır, ama yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu nedenle sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa kullanmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir tadım yoğunluk hakkında kesin bir fikir vermez yani her deneme önceki denemenin üstüne inşa edilir. Günün yorgunluğu, ortam ile saat algıyı değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden sonra belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla basit bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer notalar defalarca yeniden öğrenilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde tadıldığında kakao tonu aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa geri dönüp göz atmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu durum boşa emeğe yol açar. Tarih, puro adı ile not tabloya girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride açıldığında şaşırtıcı farklar gösterir. Notlar birbirinden iki puandan çok fark varsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta öz ifadeler ayrıntılı paragraflardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm güçlü sedir tonu gibi bir kayıt yeterli sayılır. İleride okunduğunda anlaşılır kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, içimin damaktaki ağırlığını tarif eder; yoğunluk de tatların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı yönde ilerleme etmek zorunda değildir. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, oysa bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayrı düşünmek sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. El principe aroma profili gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sütlü kahve notasını net verebilir örneğin sert bir duman sönük bir tatla gelebilir. Dengeli onlu puro kutusu gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem notasını yüksek tutar kaldı ki dolgun bir içim notasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro yüksek aroma sunabilir aksi hâl da mümkündür. Farkı görmek için iki puan yazmak yeterlidir bu nedenle tek kelimeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak iyidir. Gövdeye bakıp yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı dolgunlukta iki çubuk arasında yoğunluk ayrımı aramak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin ilerlemesi sabır ile düzenli kayıt almayı gerektirir. Nihayetinde en güvenilir kriter kendi damak zevkiniz olacaktır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, aroma izlenimini en az tütün kadar etkiler demek ki en iyi tadım şartları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir ortamda çubuk çabuk yanar ve keskin tonlar abartılır bu nedenle ortam şartlarını de deftere eklemek yararlıdır. Çok nemli havada ise duman ağırlaşır hem de aroma bastırılır ısı ise tütünün yanma hassasiyetini etkileyen ayrı bir değişkendir. La prado aroma profili benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın tuttuğu durumu hesaba katmak gerekir yoksa farklı günlerde ortaya çıkan not farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu yoğunluğu nasıl gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa ayrım daha doğru görülür değerlendirme anı planlarken bunu hesaba katın. Temiz hava ortamdaki kokuları dağıtır, parfüm ise algıyı şaşırtır hâlbuki gerçek neden sıklıkla odadaki nem ya da koku olur. Tadımı her seferinde aynı odada tekrarlamak en güvenilir yoldur. Kapalı bir ortamda koku yoğunlaşırsa sonraki çubuğun tadı yanlış okunabilir. Pencere aralığı bırakmak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse kül düzeni şaşar.